Συνέντευξη με τον σκηνοθέτη Ανδρέα Ζαφείρη

-Στην Ταράτσα του «Ρομάντσου» στην καρδιά της Αθήνας, την Πέμπτη 14 Σεπτεμβρίου 2023 ένα μπάσο, δύο μικρόφωνα, δύο ηθοποιοί η Λίνα Φούντογλου και ο Αλέξανδρος Χούντας και ένας μουσικός Ιωάννης Βουδούρης επιχείρησαν να διεισδύσουν στην ποίηση της Κατερίνας Γώγου με τον δικό τους πρωτότυπο τρόπο, μέσα από μία διαδρομή με μοντέρνα και κλασικά στοιχεία μπροστά από ένα ιδιόμορφο αναλόγιο. Εσείς με ποιο τρόπο προσεγγίζεται αυτή την πολυσχιδή προσωπικότητα; Γιατί σας γοήτευσε και εσάς η προσωπικότητα της Κατερίνας Γώγου;

Η δική μας προσέγγιση ειναι καθαρά θεατρική, δηλαδή χρησιμοποιεί τη γλώσσα και τους κώδικες του θεάτρου σαν μέσο παρουσίασης της ζωής, του έργου, της σκέψης, της προσωπικότητας της Κατερίνας Γώγου. Επιλέχθηκε αυτή η «γλώσσα» γιατί με αυτό τον τροπο επιχειρούμε να συνδέσουμε το παρελθόν με το παρόν, να σημειώσουμε ότι «η Κατερίνα» και ο κόσμος που τη στοίχειωνε ειναι ο σύγχρονος κόσμος του άγριου, μητροπολιτικού καπιταλισμού. Η Κατερίνα Γώγου δεν είναι μόνο ένα «εφηβικό στοίχημα», (από εκεί ξεκίνησε η γοητευτική της δράση σε μένα), αλλά μια απολύτως ώριμη πλέον, συνειδητή αναφορά.

-Πώς αποτυπώνεται το πάθος αυτή της καλλιτέχνιδας, αυτής της σπουδαίας γυναίκας για τη ζωή, αλλά και τον θάνατο, για την τέχνη, για την ισότητα και ελευθερία των ανθρώπων, για τη δικαιοσύνη;

Το πάθος της αποτυπώθηκε με πρωτόγνωρη δύναμη στο σύνολο του έργου της αλλά και στην ίδια της τη ζωή. Σε αντίθεση με πολλούς καλλιτέχνες η Κατερίνα βίωνε την ίδια της τη δημιουργία. Ήταν , για να χρησιμοποιήσουμε μια παλιά, «ξύλινη» λέξη, συνεπής ως προς αυτά που «διακήρυττε» μέσω της δημιουργίας της. Δεν ήταν «δήθεν» εξεγερμένη, «δήθεν» περιθωριοποιημένη (και όχι περιθωριακή). Ήταν όντως μια διαρκώς επαναστατημένη έφηβη της άγριας μητρόπολης. Σπάνιο στοιχείο, ειδικά σήμερα, για καλλιτέχνη. Αναπόσπαστο κομμάτι της γοητείας της.

-Η εποχή της ήταν ανθρωποφαγική. Νομίζετε ότι αν ζούσε στην εποχή μας θα είχε καλύτερη αντιμετώπιση;

Χειρότερη. Η εποχή μας είναι δεκάδες φορές πιο ανθρωποφαγική απο τότε. Ειδικά στο χώρο της τέχνης, όπου δεν υπάρχουν πια ούτε οι ελάχιστες εκείνες χαραμάδες που η ριζοσπαστικοποίηση της δεκαετίας του 70 είχε ανοίξει.. Κυκλοφορούν πολλές «Κατερίνες » σήμερα και κανείς ποτέ δεν θα μάθει γι’ αυτές. «Η κοινωνία του θεάματος» στη χώρα μας έχει οργανωθεί πλέον . Έχει οχυρωθεί και έχει χτίσει τείχη σιωπής θεόρατα

-Η Κατερίνα Γώγου συμμετείχε σε δράσεις της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς και συμπαραστεκόταν σε πολιτικούς και ποινικούς κρατουμένους. Εύρισκε εκεί μια ικμάδα ελευθερίας και προοπτική ζωής, θα έλεγα όπως και ο Μπουκόφσκυ, πάντα ανέντακτοι και οι δυο. Νομίζετε ότι μια κοινωνία είναι ευεπίφορη στο να ανεχτεί τέτοιες απόψεις, παρόμοιες με του Σωκράτη; Μήπως οδηγούμε όλοι μαζί τα άτομα αυτά στην καταστροφή; Στην παράστασή σας αποδίδεται ευθύνη στο νωθρό κοινωνικό σύνολο;

Το «κοινωνικό σύνολο» είναι μια αφαίρεση. Δεν υπάρχει στη πραγματικότητα. Έχει στρώματα, τάξεις, ποιότητες, αντιθέσεις. Υπάρχουν, εντός του, πολιτικά υποκείμενα, ιδεολογικές ταυτότητες, συγκρούσεις.
Η Κατερίνα, κι αυτή είναι η τραγική ειρωνεία, δεν περιθωριοποιήθηκε απο κάποιο αφηρημένο κοινωνικό σύνολο, αλλά μέσα στα «Εξάρχεια». Ανακαλύφθηκε εκ των υστέρων απο όψιμους φίλους και θαυμαστές.

-«Θα’ ρθεί καιρός που θα αλλάξουν τα πράγματα. Να το θυμάσαι Μαρία» Νομίζετε ότι αυτή είναι μια πιθανή προοπτική ;

Ουτοπία δεν είναι να πιστεύεις ότι ο κόσμος θα αλλάξει, αλλά ότι θα συνεχίσει να ειναι ο ίδιος. Όσοι κυνηγούν ανεμόμυλους ειναι αυτοί που φτιάχνουν, τελικά , την ιστορία.