Είδαμε την παράσταση Αντιγόνη, Εμπνευσμένο από το έργο του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Alan Lucien Øyen στην Επίδαυρο στις 7-8- Αυγούστου 2026
Δεν παρουσιάζουμε απλώς ξανά την Αντιγόνη. Την απογυμνώνουμε στην ουσία της. Όχι μόνο τα λόγια, αλλά και το βάρος τους. Όχι μόνο τη σύγκρουση, αλλά και το κόστος της. Alan Lucien Øyen
✍🏻 Γράφει: η Θεατρολόγος Μαρία Μαρή
Μια νέα, ριζοσπαστική ερμηνεία της Αντιγόνης, μια παράσταση που ενώνει την ποίηση της κίνησης με την ποίηση του κειμένου και του προφορικού λόγου στην Επίδαυρο στις 7 και 8 Αυγούστου.
Πρόκειται για μια παράσταση εμπνευσμένη από το έργο του Σοφοκλή, μια ευκαιρία αντίστασης στην πατριαρχία, στην έμφυλη βία, στη βία ενάντια στο διαφορετικό.


Δημιουργός της ο Άλαν Λουσιέν Όγεν, ένας από τους πιο ανήσυχους σύγχρονους χορογράφους, συγγραφείς και σκηνοθέτες της Νορβηγίας. Επί σκηνής, η καλλιτεχνική ομάδα παραστατικών τεχνών winter guests, που ο ίδιος ίδρυσε πριν από είκοσι χρόνια και αποτελείται από χορευτές, ηθοποιούς, συγγραφείς και σχεδιαστές. Μαζί τους, σημαντικοί συνεργάτες-χορευτές του Tanztheater Wuppertal της Pina Bausch, με τον Όγεν να είναι από τους πρώτους χορογράφους που προσκλήθηκε να δημιουργήσει ένα νέο, ολοκληρωμένο έργο για την ομάδα μετά τον θάνατο της ιδρύτριάς της.
Όπως επισημαίνει ο ίδιος ο Όγεν, «η δική μας Αντιγόνη δεν είναι απλώς μια σκηνική παρουσίαση του κειμένου του Σοφοκλή, αλλά μια τολμηρή επανερμηνεία της διαχρονικής τραγωδίας του, μέσα από τη σωματική ποίηση του Tanztheater, σε διάλογο με τον προφορικό λόγο και τον σύγχρονο χορό».
Περισσότερο από μια αναδιήγηση, είναι μια εκ νέου ανακάλυψη των ιδεών του έργου μέσα από την κίνηση, τον λόγο και τις καταστάσεις. Η παράσταση φωτίζει μέσα από ένα παζλ σκηνών και θεμάτων την πολυπλοκότητα της διαδεδομένης βίας.
Ποιο είναι το σωστό; Ποιος θα βάλει τα όρια; Η αναζήτηση του θεού μένει αναπάντητη. Τί προκύπτει από την σύγκρουση του νόμου με την ηθική επιταγή;


Η παράσταση
Η Αντιγόνη βγαίνει μέσα από τους θεατές ντυμένη στ μαύρα κρατώντας ένα κόκκινο γαρύφαλλο στο χέρι. Μπαίνει στην ορχήστρα εναποθέτει ιεροτελεστικά στο κέντρο το λουλούδι, τα πέταλά του δείχνοντας με σεβασμό το πένθος σε κάθε βία. Σε ένα λειτουργικό απλό σκηνικό οι επτά πύλες της Θήβας. Κάποιος οδηγεί τον τυφλό Οιδίποδα ντυμένο με μαύρο μανδύα, του περιγράφει τον χώρο, του λέει ότι μάλλον ετοιμάζεται μια παράσταση με προβολείς, με θεατές, με πινακίδες που μεταφράζουν όσα εκείνος λέει. Τον φέρνει στο κέντρο της σκηνής ώστε να « βλέπει» τα πάντα.
Πολλές σκηνές ασύνδετες αρχικά, κάποιοι ζητιανεύουν, κάποιοι φρουροί πυροβολούν, ένα αγόρι ζωγραφίζει κάποιον που πέθανε, μια πόλη σε διάλυση. Μια γυναίκα γεννά το μωρό της και το κλείνει σε πλαστική σακούλα για να το πετάξει αφού έχει κλείσει το νοσοκομείο αμβλώσεων.
Το ερώτημα, που τίθεται είναι “Is there life after love…?” Ποια είναι τα όρια του πάνω και του κάτω κόσμους. Η αγάπη θολώνει τα όνειρα και τα όρια ανάμεσα σε αυτά τα δύο.
Τα δυο αδέλφια ( Ετεοκλής και Πολυνείκης) παλεύουν με χορευτικό τρόπο, το παιχνίδι αυτό έχει διακυμάνσεις και κορυφώσεις με αποτέλεσμα ο ένας να πεθάνει. Τα σημεία του έργου υπάρχουν ασύνδετα στην παράσταση. Η σκόνη , η στάχτη, που πετούν πάν στον πεθαμένο. Το πένθος. Οι κυκλικοί χοροί.
Ο ήχος είναι διάχυτος έρχεται πίσω από το πάνω διάζωμα σαν απειλή, ουρλιαχτά ανέμων και κραυγές πουλιών, μέσα από απελπισμένο πένθος και βίαιη τυραννία, δημιουργώντας καθηλωτικές σκηνές, έτσι που να αναρωτιέται ο θεατής, τώρα τί συμβαίνει.
Η βία εκκολάπτεται μέσα σε καθημερινές και ευτυχισμένες κατατάσσεις. Η γιαγιά Νάζαρεθ έλεγε την ιστορία της οικογένειας στην Alexa, το ρομπότ και διηγούνταν ότι, όποτε γεννούσε η μάνα της, ο πατέρας της έπαιρνε δώρο ένα κόσμημα, « οι άνθρωποι χρειάζονται τα αντικείμενα για να θυμούνται.» Η μητέρα της ρίσκαρε τη ζωή της γεννώντας πολλά παιδιά, γιατί μόνο έτσι αποκτούσε αξία και εκπλήρωσε « τον στόχο της γυναίκας». Η «παραγωγή» πιστοποιεί τη θέση της γυναίκας. Η Νάζαρεθ αναιρεί συνέχεια την Alexa, την θεωρεί ανεγκέφαλο και άβουλο μηχάνημα. Στο τέλος, που μένει μόνη της, μένει με τα αντικείμενα και τα θραύσματα των αναμνήσεών της, τους ήχος και τα γαυγίσματα των σκύλων. Η σκηνή θυμίζει ευτυχισμένες μέρες του Μπέκετ.
Ηθοποιός προχωρώντας προς το κοινό καλεί τις γυναίκες να μιμηθούν την κίνηση έκκλησης βοήθειας, ώστε να γίνει ευρέως κατανοητό πόσο απειλείται η γυναίκα σε κάθε στιγμή, σε κάθε συνθήκη. Το κοινό ανταποκρίθηκε και η διάδραση πέτυχε γιατί σίγουρα κάθε γυναίκα έχει υποστεί ένα είδος βίας.
Δυο άνδρες, σφιχταγκαλιασμένοι , διηγούνται πως στα 25 τους έπεσαν θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης-βίας και δεν καταλάβαιναν τότε αν το είχαν προκαλέσει αυτοί, αν έφταιγαν οι ίδιοι για ό,τι τους συνέβη . Ο ένας έχει στηρίξει το σώμα του πάνω στον άλλο και ο άλλος με το χέρι του στηρίζει μια στέγη, ένα ταβάνι για να μην πέσει και τους πλακώσει. Συμβολική στάση σωμάτων, τρόπος αντιμετώπισης μιας κοινωνικής σεξιστικής καταδίωξης.
Ένας με κάμερα γυρνά και παίρνει πλάνα από τα διάφορα ινσταντανέ, τα διάφορα επεισόδια αυτού του θεατρικού κολάζ.
Η γυναίκα για να απευθυνθεί στον άνδρα φορά τα τακούνια της, χάνει την υπόστασή της, τη φωνή της όταν τα βγάζει.
Οι άνδρες με γαυγίσματα απευθύνονται με βία σε μια κοπέλα. Άνδρες με κουκούλες κακοποιούν μια γυναίκα. Η Αντιγόνη είναι υποχρεωμένη να υποταχθεί στην δύναμη του άνδρα. Η γυναίκα κατακεραυνώνεται από την αδυσώπητη πατριαρχία. Πολλές πολλές μικρές ιστορίες.
Σε ένα κύκλο γυναικών η κάθε μία, καθώς την χτυπά στην πλάτη ο άνδρας φτύνει ένα χαρτάκι, που περιέχει ένα σύνθημα και έτσι γράφουν στην πλάτη του άνδρα δικαιοσύνη, τιμή, ντροπή, αιμομιξία. Θέματα που εμπεριέχουν θεματικά στοιχεία της τραγωδίας του Σοφοκλή, αλλά μέσα από μια ιδιαίτερη καλλιτεχνική διαδρομή με ερμηνευτές τους Enoch Grubb, Douglas Letheren, Pascal Marty, Antonin Monié, Nazareth Panadero, Julie Shanahan, Fernando Suels Mendoza, Meng-Ke Wu, που ερμηνεύουν και χορεύουν, καθοδηγούμενοι από τον σκηνοθέτη, που έχει επιμεληθεί και τις χορογραφίες Alan Lucien Øyen.
Έτσι αντιλήφτηκε η ομάδα την παράσταση, το θέμα της τραγωδίας και εστίασε στη βία, δημιουργώντας ένα διαφορετικό χορευτικό θέαμα- performance, που αφορά τους θεατές κάθε ηλικίας, μέσα από μεγάλη χορευτική δεινότητα.
Εξαιρετικός ο ήχος του Gunnar Innvær, μαζί και οι φωτισμοί του Martin Flack. Λειτουργικά τα σκηνικά του Åsmund Fæarvaag, με αναφορά στις επτά πύλες της Θήβας.
Η παράσταση ανέγειρε πολλές συζητήσεις και αντιδράσεις, αλλά ίσως πρέπει να γίνει κατανοητή η ανάγκη για σύγχρονη μετεγγραφή, ειδικά όταν αυτό αφορά ένα χοροθέατρο.
Το θεώρησα τρομερά ενδιαφέρον, θα μπορούσε μόνο να ήταν λίγο πιο σύντομο.
Ταυτότητα της παράστασης
Σκηνοθεσία – Χορογραφία Alan Lucien Øyen
Καλλιτεχνικοί συνεργάτες Andrew Wale, Daniel Proietto
Ερμηνεύουν Enoch Grubb, Douglas Letheren, Pascal Marty, Antonin Monié, Nazareth Panadero, Julie Shanahan, Fernando Suels Mendoza, Meng-Ke Wu
Σκηνικά Åsmund Fæarvaag
Κοστούμια Stine Sjøgren
Φωτισμοί Martin Flack
Ήχος Gunnar Innvær
Βίντεο Mathias Grønsdal
Φωτογραφίες Mats Bäcker
Τεχνική διεύθυνση Chris Sanders
Διεύθυνση σκηνής Daniel Hones
Γκαρνταρόμπα Anna Lena Dresia
Παραγωγή winter guests
Συμπαραγωγή Fondazione Teatro di Roma, The Norwegian Opera and Ballet, Centro Servizi Culturali Santa Chiara
Εκτέλεση παραγωγής Essar Gabriel
Υπεύθυνοι παραγωγής Ornella Salloum, Syv mil / Tora De Zwart Rørholt, Ingrid Saltvik Faanes (για την ομάδα winter guests)
Με την υποστήριξη Arts Council Norway City of Bergen
Ευγενική παραχώρηση χώρου προβών Pina Bausch Zentrum
Επικοινωνία
“Είμαστε κοντά σε κάθε σκηνή
που ζωντανεύει τον πολιτισμό.”
Ακολουθήστε μας
Newsletter
© 2025. All rights reserved.


